، عملكرد مجلس در حوزه قانونگذاری،

بهمن كشاورز: قانون نویسی در بعضی موارد درست اجرا نشده است

بهمن كشاورز: قانون نویسی در بعضی موارد درست اجرا نشده است به گزارش آی وكیل یك حقوقدان اظهار داشت: قانون گذاری كاری است كه حق و وظیفه مجلس است اما قانون نویسی كاری است تخصصی كه باید افراد دست اندركار آنرا بیاموزند و شاید خیلی از اشكالات ناشی از این باشد كه قانون نویسی در بعضی موارد درست اجرا نشده است.



بهمن كشاورز در گفت وگو با ایسنا، در ارتباط با نحوه عملكرد مجلس در حوزه قانونگذاری و اینكه چرا گاها شاهد اصلاح قوانین تازه تصویب هستیم، اظهار نمود: تولید و تدوین قانون شامل مراحل مختلفی است، اول اینكه نیاز به وجود قانونی با عنایت به آنچه در جامعه می گذرد حس گردد. بدیهی است در این مرحله عوامل مختلف موثر در قضیه باید مورد توجه قرار گیرد یا دولت در مقام تدوین لایحه قانونی و یا عده ای از نمایندگان در مقام تهیه طرح قانونی به نوشتن و تنظیم لایحه یا طرح اقدام می كنند.

وی اضافه كرد: در این مرحله با دو فرآیند مواجه هستیم. اولاً تنظیم لایحه در دولت كه علی القاعده و بنا بر اصل با دخالت كارشناسان متخصص در مبحث و مسلط بر جنبه های مختلف قضیه تهیه می گردد -و یا باید چنین شود- ثانیاً تنظیم و تدوین طرح كه نمایندگان اساساً نیاز مورد نظر را احساس و لمس كرده اند اما دخالت متخصصان امر و صاحب نظران امكان دارد تحقق بیابد یا واقع نشود.

این حقوقدان در مورد تقدیم لایحه یا طرح به مجلس شورای اسلامی و اعلام وصول خاطرنشان كرد: در این مرحله مبحث چاپ و تكثیر این پیشنهاد قانونی و تقسیم آن بین نمایندگان مطرح می گردد و احاطه مجلس به قضیه موكول به آن است كه نمایندگان متن را با علاقه و دقت بخوانند. در این مرحله هم دو حالت امكان دارد پیش بیاید؛ اولاً نمایندگانی كه طرح را خوانده اند با احساس علاقه و مسئولیت رأساً به متخصصان گوناگون رجوع و نظر آنها را جلب و ابهامات و اشكالاتی را كه برایشان به وجود آمده مرتفع كنند و احیاناً از نتایج این رایزنی ها یادداشت تهیه نمایند، ثانیاً نماینده به قرائت متن اكتفا و از تحقیق بیشتر در مورد آن و جلب نظر كارشناسان و متخصصان اجتناب كنند.

كشاورز مرحله بعدی تدوین یك قانون را "ارجاع طرح یا لایحه به كمیسیون های تخصصی" عنوان نمود و اظهار داشت: در این مرحله هم حالات دوگانه ای كه در مرحله پیش گفتیم می تواند وجود داشته باشد یعنی برخی اعضای كمیسیون ها امكان دارد طرح یا لایحه را با علاقه وافر و جدیت بررسی و مطالعه و به سهم خود در صورت احساس نیاز با كارشناسان و اهل نظر مشورت كنند و یا به خواندن متن اكتفا نمایند. البته باید به یاد داشت كه در وضع فعلی اگر كسی به موضوعی از هر قبیل علاقه مند باشد می تواند با رجوع به منابعی كه در فضای مجازی وجود دارد آنچه را می خواهد بیابد.

وی در ادامه اضافه كرد: با وصول نظریات كمیسیون ها شامل اصلی و فرعی كلیات مبحث در صحن مطرح می گردد. واضح است اگر متن مورد بررسی دقیق در مراحل مختلف قرار گرفته باشد در این مرحله سرنوشت متن قانونی به صورت قطعی روشن خواهد شد. یعنی یك احتمال این است كه كلیات كاملاً رد شود و یا با اكثریت كافی به تصویب برسد.

این حقوقدان توضیح داد: در صورت قرار گرفتن متن قانونی در نوبت رسیدگی به جزئیات افرادی كه پیشنهادهایی دارند می توانند مطرح كنند و در این مرحله هم دیگر بار میزان علاقه و احساس مسئولیت افراد مطرح می گردد. پیشنهادهایی كه با دقت كافی و مشورت با اهل نظر در زمینه مبحث قانون مطرح می گردد سازنده است و سفارش هایی كه جز این باشد صرفاً سبب اتلاف وقت مجلس خواهد بود.

كشاورز اضافه كرد: بعد از تصویب متن قانون مرحله بررسی شورای نگهبان فرا می رسد كه البته در آن صرفاً مبحث عدم مغایرت قانون با شرع انور و قانون اساسی مطرح است.

وی خاطرنشان كرد: با عنایت به آنچه گفته شد به نظر می آید اگر افرادی كه دست اندركار قضیه هستند كار خویش را به صورت جدی و با مطالعه كافی و با استفاده از نظر متخصصان و كارشناسان انجام دهند، بسیار بعید است كه قانونی تصویب شود كه تصویب نشده، نیاز به اصلاح داشته باشد. اینكه قانون آیین دادرسی كیفری بعد از تصویب و پیش از اجرا اصلاح می گردد و طرفه اینكه سه سال پس از اجرا بار دیگر بحث اصلاح آن مطرح است و اینكه قانون منع بكارگیری بازنشستگان بعد از آن اندازه افت و خیز و مشخص شدن مستثنیات باز هم در شرایطی است كه اجرای آن بدون ورود مستثنیات جدید امكان ندارد و اینكه قانون رسیدگی به اموال مأموران و كاركنان دولت (همان قانون مشهور از كجا آورده ای؟) باوجود گذشت چند سال بلا اجرا مانده حكایت از آن دارد كه در فرآیند رسیدگی و تصویب، آنچه در مورد مطالعه و جلب نظر كارشناسان و صاحب نظران گفتیم رعایت نشده است. نتیجه، تصویب قوانینی خواهد بود كه امكان دارد كلاً یا بعضاً اجرا نشوند كه این به هیچ وجه قابل پذیرش و توجیه نیست.

این حقوقدان تصریح كرد: ضمناً به یك مسأله حاشیه ای –كه شاید حاشیه ای با اهمیت متن و یا مهمتر از آن باشد- باید توجه كرد و آن اینكه قانون گذاری كاری است كه حق و وظیفه مجلس است اما قانون نویسی كاری است تخصصی كه باید افراد دست اندركار آنرا بیاموزند. به عبارت دیگر محتوا، مضمون و مدلول قانون چیزی است و شكل آن چیز دیگری. شاید خیلی از اشكالاتی كه حادث می گردد ناشی از این باشد كه قانون نویسی در بعضی موارد درست اجرا نشده است.

كشاورز خاطرنشان كرد: به هر حال از آنجائیكه كار مجلس قانون گذاری است و هزینه بسیار صرف انتخاب نمایندگان و گردش كار مجلس می گردد به نظر می آید تدوین و تصویب قوانینی كه ورود اصلاحات مكرر در آنها حكایت از عدم دقت و بررسی كافی داشته باشد به هیچ عنوان قابل قبول نیست و این باید یكی از معیارها و موازین مردم در انتخاب نمایندگان باشد.

وی در انتها اظهار داشت: به یاد داشته باشیم مشروح مذاكرات مجلس علاوه بر اینكه از رادیو پخش می گردد چاپ و منتشر هم می گردد، ازاین رو می توان بررسی كرد و آمار گرفت كه چه كسانی در انجام وظیفه نمایندگی جدی هستند و سخن می گویند و سخنشان حكایت از احاطه و اشراف به مبحث دارد.




1397/09/17
20:16:59
5.0 / 5
14
این مطلب را می پسندید؟
(1)
(0)
تازه ترین مطالب مرتبط
نظرات بینندگان در مورد این مطلب
نظر شما در مورد این مطلب
نام:
ایمیل:
نظر:
سوال:
= ۳ بعلاوه ۳
سایت مرجع رسمی وکالت آی-وکیل : حقوق مالکیت محفوظ است.

وکیل

وکالت

وکیل پایه یک

دادگستری

موکل

جستجوی وکیل مجرب

وکیل

محکمه

آگهی قانونی وکیل

وکالت

وکالت

دادگستری

وکیل ماهر

خانواده