به گزارش آی وکیل به نقل از مهر، در ادامه رونمایی از طرح های تحول آفرین قوه قضاییه در حوزه تکنولوژی های جدید و هوش مصنوعی، بامداد شنبه با حضور حجت الاسلام والمسلمین محسنی اژه ای، رییس قوه قضاییه، از طرح «ارجاع هوشمند پرونده های قضایی»، پرده برداری شد.
با رونمایی از این طرح، حرکت قوه قضاییه از مرحله ی «دادرسی الکترونیکی» به سوی «دادرسی هوشمند»، شتاب پیدا می کند.
اژه ای در جریان رونمایی از طرحِ «ارجاع هوشمند پرونده های قضایی» بر دو نکته مشخص تاکید کرد؛ نخست، «ارائه آموزش های جامع و کامل به قضات و مسؤلان قضایی پیرامون مقوله ی ارجاع هوشمند» و دوم، «تمهید مقدماتی برای اطلاع سریع قضات و طرفین پرونده ها از ارجاعات هوشمند صورت گرفته».
رئیس قوه قضاییه همینطور طی سخنانی در جمع مدیران قضایی و دست اندرکاران طرح «ارجاع هوشمند پرونده های قضایی»، ضمن قدردانی از بانیان و عاملان طرح مذکور، اظهار نمود: بواسطه طرح «ارجاع هوشمند پرونده های قضایی»، سرعت و دقت رسیدگی به پرونده ها، به نحو شایان توجهی افزایش خواهد یافت و از اعمال سلیقه در ارجاع پرونده ها و رسیدگی ها، پیشگیری به عمل می آید.
وی با برشمردن عمده مزایای طرحِ «ارجاع هوشمند پرونده های قضایی»، اظهار داشت: «تخصیص پرونده بر مبنای ظرفیت حقیقی شعب، حجم کار موجود و نوع تخصص، نه مبنی بر رابطه یا سلیقه» و «پیشگیری از تراکم نامتوازن؛ از عمده مزایای طرحِ «ارجاع هوشمند پرونده های قضایی»، است.
رئیس عدلیه عنوان کرد: با رونمایی از این طرح هوشمند، ارجاع پرونده ها، قابل ثبت، قابل بازنگری و قابل نظارت می شود. نتیجه ی مورد انتظار هم توزیع عادلانه ی حجم کاری، کاهش اعمال سلیقه و کوتاه شدن پروسه رسیدگی هاست است.
وی در ادامه ضمن تبیین و تشریح اولویت های عدلیه، اظهار نمود: گسترش عدل و عرضه
خدمات دقیق، سریع و کم هزینه در جهت افزایش رضایتمندی مردم و مراجعان، دو وظیفه و مسئولیت اصلی و اولویت دار دستگاه قضا است.
رئیس دستگاه قضا، رضایتمندی مردم را مقوله ای بسیار پراهمیت و اولویت دار دانست و بیان داشت: گسترش دادرسی هوشمند و استفاده از تکنولوژی های جدید، همچون مؤلفه هایی است که سبب افزایش رضایتمندی مردم و مراجعان به عدلیه می شود. فی المثل بواسطه همین طرحِ «ارجاع هوشمند پرونده های قضایی»، مراجعان به مراجع قضایی، دیگر دغدغه ای از حیث سیر رسیدگی ها ندارند و می دانند که پرونده شان در تاریخ مشخصی از فلان شعبه بدوی به فلان شعبه تجدیدنظر، ارجاع شده است.
وی با تاکید بر اهمیت تکمیل حلقه های رضایتمندی مردم، عنوان کرد: مردم توقع دارند با راه اندازی طرحِ «ارجاع هوشمند پرونده های قضایی»، بعد از دریافت پیامک از سیستم ی مربوطه، وقتی به مرجع قضایی ذیصلاح رجوع کردند، پروندهی ارجاع شده شان، در دسترس و در سیر رسیدگی باشد؛ بعبارت دیگر، بعد از ارجاع هوشمند پرونده، باید به سرعت، ارجاع فیزیکی پرونده هم محقق شود تا حلقه رضایتمندی مردم، تکمیل گردد.
قاضی القضات با تاکید بر این که هوشمندسازی فرآیندهای قضایی، نقطه ی پایان و حد یقفی ندارد، تصریح کرد: به هر میزان که تکنولوژی های جدید و هوشمند ایجاد شود، قوه قضاییه در جهت کسب رضایتمندی مردم و تسهیل و تسریع پیشبرد امورات قضایی و حقوقی آنها، از این تکنولوژی ها بهره خواهد گرفت.
اژه ای با تقدیر از خدمات و زحمات ریاست مرکز آمار و فناوری اطلاعات اظهار نمود: دکتر کاظمی فرد و مجموعه ی نیروهای مرکز آمار و فناوری اطلاعات قوه قضاییه، حقاً و انصافاً مجاهدت مطلوبی داشته اند و با وجود محدودیت ها و مضایق اعتباری و بودجه ای با توان بومی، طرح های فناورانه و هوشمند مؤثر و نافعی را به مرحله ی اجرا و عملیاتی رساندند.
همچنین در این مراسم، صاحبکار معاون راهبردی قوه قضاییه ضمن اشاره به ضرورت هماهنگی سیاست ها، قوانین و اقدامات اجرایی در راه تحول دستگاه قضایی، اظهار نمود: هوشمندسازی فرایندها و استفاده حداکثری از تکنولوژی های جدید در عرضه خدمات قضایی، در بند ۲۶ سیاستهای کلی نظام ابلاغی مقام معظم رهبری مورد تاکید قرار گرفته است. در همین جهت، مبحث ارجاع هوشمند پرونده های قضایی با درنظر گرفتن تخصص، اوضاع و شرایط پرونده و موارد مشابه، در راهکارهای سند تحول و تعالی قوه قضاییه پیشبینی شد و در ادامه، در برنامه هفتم پیشرفت هم تکلیف قانونی برای فراهم سازی امکان ارجاع پرونده با استفاده از تکنولوژی های جدید، همچون هوش مصنوعی، بمنظور کمک به قاضی تعیین شد.
وی با اشاره به اینکه قوه قضاییه موفق شده است این تکلیف قانونی را محقق کند، اضافه کرد: در کنار این اقدامات، طی هفته های اخیر هم با راه اندازی سکوهای هوشمند مبتنی بر هوش مصنوعی و سیستم ضمانت الکترونیک، کوشش شده است نقش عوامل انسانی در فرایندهایی که امکان انجام هوشمند آنها وجود دارد، کاهش پیدا کند. امروز هم با راه اندازی سیستم ارجاع هوشمند پرونده ها به قضات، یکی دیگر از مراحل این مسیرتکمیل شده است که در صورت توسعه کامل، می تواند باعث افزایش سرعت و دقت در فرایندهای قضایی و کاهش نیاز به مداخله انسانی شود.
معاون راهبردی قوه قضاییه ضمن اشاره به آثار اجرای این طرح در کاهش نیروی انسانی موردنیاز برای ارجاع پرونده ها اظهار داشت: بطور مثال، در مجتمع تجدیدنظر تهران، تعداد چهار نیروی انسانی پرارزش که بصورت اختصاصی مسئول ارجاع پرونده ها بودند، با اجرای این سیستم به کمتر از یک نفر کاسته شده و سه نفر از نیروها برای انجام سایر امور و رسیدگی به پرونده ها به کار گرفته شده اند. برآورد ما اینست که با اجرای کامل اینطرح در سراسر کشور، امکان صرفه جویی در ظرفیت کاری حدود ۲۰۰ قاضی تمام وقت هم فراهم گردد تا این نیروهای پرارزش در دیگر بخش های موردنیاز دستگاه قضایی به کار گرفته شوند.
ارجاع هوشمند پرونده های قضایی؛ طرحی که بعد از ۱۰ سال عملیاتی شد
کاظمی فرد رییس مرکز آمار و فناوری اطلاعات قوه قضاییه هم ضمن اشاره به حرکت دستگاه قضایی به سوی دادرسی هوشمند، اظهار نمود: یکی از مهم ترین خصوصیت های دادرسی هوشمند، کاهش دخالت انسانی در فرایندهای اجرائیست. در همین جهت، حرکت به سوی ایجاد شعب هوشمند در دستور کار قرار گرفته است تا اقداماتی نظیرارجاع پرونده، انتخاب کارشناس، انجام استعلامات، مکاتبات، وقت دهی ها و سایرامور اداری شعب بصورت هوشمند انجام شود؛ به زودی سیستم وقت دهی هوشمند نیزرونمایی خواهد شد.
وی ضمن اشاره به این که راه اندازی سیستم ارجاع هوشمند پرونده از مطالبات و موضوعات عنوان شده طی سالیان گذشته بوده است، اضافه کرد: این مورد اولین بار در تبصره ماده ۸ بخشنامه روش استفاده از سیستم های کامپیوتری و مخابراتی در سال ۱۳۹۵ عنوان شد و بعد از ایجاد زیرساخت های موردنیاز، حالا امکان اجرای آن فراهم گشته است. این سیستم همینطور در جهت اجرای سند تحول و تعالی قوه قضاییه و با هدف کاهش اطاله دادرسی و جلوگیری از خطا در پروسه رسیدگی به راه افتاده است.
رئیس مرکز آمار و فناوری اطلاعات قوه قضاییه با اشاره به اینکه اجرای سراسری این سیستم بعد از طی مراحل آزمایشی از آغاز مهرماه در کل کشور شروع شده است، اظهار داشت: تهران به عنوان اولین پایلوت اجرای این طرح انتخاب گردید و کار از محاکم تجدیدنظر شروع شد. حالا بالاتر از ۸۰ درصد ارجاعات پرونده در محاکم تجدیدنظر بصورت هوشمند صورت می گیرد.
وی اضافه کرد: درحال حاضر حدود ۴۰ درصد ارجاعات پرونده در مجموع مراجع قضایی کشور از راه سیستم هوشمند ارجاع پرونده صورت می گیرد و برنامه ریزی شده است که اجرای آن کم کم در تمامی مراجع، همچون دادسراها و
دادگاه ها، تکمیل شود. به عنوان نمونه، در استان قم ۸۳ درصد کل ارجاعات در همه مراکز قضایی بصورت هوشمند صورت می گیرد.
کاظمی فرد ضمن اشاره به آثار اجرای این طرح، اشاره کرد: با هوشمندسازی ارجاع پرونده، امکان رصد لحظه ای وضعیت و مسیر پرونده فراهم می شود و دیگر شاهد سرگردانی پرونده ها در پروسه ارجاع نخواهیم بود.
عتباتی رییس کل دادگستری استان تهران نیز، ضمن اشاره به اهمیت استفاده از تکنولوژی های جدید در عرضه خدمات قضایی، اظهار نمود: امروز شاهد نقطه عطفی در تاریخ قوه قضاییه هستیم و با استفاده از
دانش و فناوری های جدید، مسیر عرضه خدمات قضایی به شهروندان در بسترهای الکترونیکی، با رعایت سه اصل دقت، صحت و سرعت، هموارتر می شود.
وی ضمن اشاره به تجربه کشورهای دیگر در زمینه ارجاع هوشمند پرونده ها اظهار داشت: بر مبنای بررسی های انجام شده، در ۱۲ کشور جهان ارجاع پرونده ها بصورت هوشمند و الکترونیکی صورت می گیرد و اجرای این طرح در قوه قضاییه هم قدمی مهم در مسیرتحول خدمات قضایی بشمار می رود.
رئیس کل دادگستری استان تهران با اشاره به اینکه اجرای این سیستم باعث کاهش نیازبه فضاهای فیزیکی و نیروی انسانی در پروسه ارجاع پرونده ها می شود، اضافه کرد: با هوشمندسازی این فرآیند، بخشی از ظرفیت نیروی انسانی و امکانات موجود آزاد خواهد شد تا در دیگر بخش ها مورد استفاده قرار گیرد. همینطور افزایش سرعت و دقت در ارجاع پرونده ها، ارتقاء رضایتمندی مردم و کاهش زمینه های سوگیری و نارضایتی در این پروسه از دیگر آثار اجرای این طرح خواهد بود.
عتباتی اظهار امیدواری کرد که با ادامه این مسیر و توسعه خدمات هوشمند قضایی، مردم آثار این اقدامات را در پروسه رسیدگی به پرونده ها، احقاق حق و اجرای عدالت بالاتر از پیش ببینند.
رئیس کل دادگستری استان تهران با اشاره به اینکه محاکم تجدیدنظر استان تهران به عنوان پایلوت اجرای طرح ارجاع هوشمند پرونده انتخاب شدند اظهار داشت: از آغاز مهرماه، ارجاع هوشمند پرونده ها بصورت جدی در دستور کار قرار گرفت و از ابتدایماه جاری هم ارجاع پرونده ها بدون دخالت انسانی به صورت الزامی دنبال شده است.
وی اضافه کرد: در سیستم ارجاع هوشمند پرونده، شعب بر مبنای داده ها و با درنظر گرفتن تخصص قضات دسته بندی شده اند تا پرونده ها متناسب با مبحث و تخصص هر شعبه ارجاع شوند. بر همین اساس، در حوزه هایی مانند دادگاه خانواده، پرونده های طلاق و مسایل مالی زوجین و همینطور پرونده های حوزه املاک و موضوعات امنیتی، تقسیم بندی تخصصی پیشبینی شده است.
به اجمال، به گزارش آی وکیل به نقل از مهر، در ادامه رونمایی از طرح های تحول آفرین قوه قضاییه در عرصه فناوریهای جدید و هوش مصنوعی، صبح شنبه با حضور حجت الاسلام والمسلمین محسنی اژه ای، رئیس قوه قضاییه، از طرح ارجاع هوشمند پرونده های قضایی، پرده برداری شد. با رونمایی از این طرح، حرکت قوه قضاییه از مرحله ی دادرسی الکترونیکی به طرف دادرسی هوشمند، شتاب پیدا می کند. اژه ای در جریان رونمایی از طرحِ ارجاع هوشمند پرونده های قضایی بر دو نکته مشخص تأکید کرد؛ نخست، عرضه آموزش های جامع و کامل به قضات و مسئولان قضایی پیرامون مقوله ی ارجاع هوشمند و دوم، تمهید مقدماتی برای اطلاع سریع قضات و طرفین پرونده ها از ارجاعات هوشمند صورت گرفته. رئیس قوه قضاییه همین طور طی سخنانی در جمع مدیران قضایی و دست اندرکاران طرح ارجاع هوشمند پرونده های قضایی، ضمن تقدیر از بانیان و عاملان طرح مذکور، اظهار داشت: بواسطه طرح ارجاع هوشمند پرونده های قضایی، سرعت و دقت رسیدگی به پرونده ها، به نحو شایان توجهی افزایش خواهد یافت و از اعمال سلیقه در ارجاع پرونده ها و رسیدگی ها، پیشگیری به عمل می آید. وی با برشمردن عمده مزایای طرحِ ارجاع هوشمند پرونده های قضایی، عنوان کرد: اختصاص پرونده بر اساس ظرفیت حقیقی شعب، حجم کار موجود و نوع
تخصص، نه بر مبنای رابطه یا سلیقه و پیش گیری از تراکم نامتوازن؛ از عمده مزایای طرحِ ارجاع هوشمند پرونده های قضایی، است. رئیس عدلیه اظهار داشت: با رونمایی از این طرح هوشمند، ارجاع پرونده ها، قابل ثبت، قابل بازبینی و قابل نظارت می شود. نتیجه ی مورد انتظار هم توزیع عادلانه ی حجم کاری، کاهش اعمال سلیقه و کوتاه شدن فرآیند رسیدگی هاست است. ایشان در ادامه ضمن تبیین و تشریح اولویت های عدلیه، اظهار داشت: گسترش عدل و عرضه خدمات دقیق، سریع و کم هزینه در راستای افزایش رضایتمندی مردم و مراجعان، دو وظیفه و مسئولیت اصلی و اولویت دار دستگاه قضا است. رئیس دستگاه قضا، رضایتمندی مردم را مقوله ای خیلی پراهمیت و اولویت دار دانست و بیان داشت: گسترش دادرسی هوشمند و استفاده از فناوری های نوین، همچون مؤلفه هایی است که سبب افزایش رضایتمندی مردم و مراجعان به عدلیه می شود. فی المثل بواسطه همین طرحِ ارجاع هوشمند پرونده های قضایی، مراجعان به مراجع قضایی، دیگر دغدغه ای از حیث سیر رسیدگی ها ندارند و می دانند که پرونده شان در تاریخ مشخصی از فلان شعبه بدوی به فلان شعبه تجدیدنظر، ارجاع شده است. وی با تکیه بر اهمیت تکمیل حلقه های رضایتمندی مردم، اظهار داشت: مردم توقع دارند با راه اندازی طرحِ ارجاع هوشمند پرونده های قضایی، پس از دریافت پیامک از سیستم ی مربوطه، وقتی به مرجع قضایی ذیصلاح رجوع کردند، پروندهی ارجاع شده شان، در دسترس و در سیر رسیدگی باشد؛ بعبارت دیگر، پس از ارجاع هوشمند
پرونده، باید به سرعت، ارجاع فیزیکی پرونده هم محقق شود تا حلقه رضایتمندی مردم، تکمیل گردد. قاضی القضات با تکیه بر اینکه هوشمندسازی فرآیندهای قضایی، نقطه ی پایان و حد یقفی ندارد، اشاره کرد: به هر میزان که فناوریهای جدید و هوشمند ایجاد شود، قوه قضاییه در راستای کسب رضایتمندی مردم و تسهیل و تسریع پیشبرد امورات قضایی و حقوقی آنها، از این فناوری ها بهره خواهد گرفت. اژه ای با قدردانی از خدمات و زحمات ریاست مرکز آمار و فناوری اطلاعات اظهار داشت: دکتر کاظمی فرد و مجموعه ی نیروهای مرکز آمار و فناوری اطلاعات قوه قضاییه، حقاً و انصافاً مجاهدت مطلوبی داشته اند و با وجود محدودیت ها و مضایق اعتباری و بودجه ای با توان بومی، طرح های فناورانه و هوشمند مؤثر و نافعی را به مرحله ی اجرا و عملیاتی رساندند. همینطور در این مراسم، صاحبکار معاون راهبردی قوه قضاییه ضمن اشاره به لزوم هماهنگی سیاست ها، قوانین و اقدامات اجرایی در راه تحول دستگاه قضایی، اظهار داشت: هوشمندسازی فرایندها و استفاده حداکثری از فناوریهای جدید در عرضه خدمات قضایی، در بند ۲۶ سیاست های کلی نظام ابلاغی مقام معظم رهبری مورد تأکید قرار گرفته است.